AI ĂN CANH HẾN MÙNG TƠI !

Nó ngọt, thơm và mát một cách đặc trưng, có khả năng gây nghiện. Từ lúc ấy, mẹ đã mê mẩn món canh hến mùng tơi.

Viết bởi: Xuân Chinh

Bố tôi hiền lành, ít nói. Bà nội kể ngày xưa, mỗi tối bà phải giục lên giục xuống bố mới lóc cóc đạp xe dăm bảy cây số ra nhà ngoại tôi. Hồi đó trai gái yêu đương không tự do, phóng khoáng gặp gỡ như bây giờ. Cả nửa năm trời, bố tôi tuần vài buổi tối ra nhà bà ngoại, nói chuyện với mẹ tôi thì ít mà ngồi băm khoai nấu cám cho bà ngoại thì nhiều.

Người ta bảo con gái yêu bằng tai. Nhưng dẫu bố có không buông lời ong bướm đường mật thì mẹ tôi vẫn ưng bố tôi lắm. Mẹ ưng nhất bàn tay có mười hoa của bố. Bàn tay mà dẫu bố có ngâm nước sông cả ngày để mò mẫm cào bùn đất bới hến thì tối tối, khi bố giúp ngoại tôi nấu cám heo, mẹ vẫn thấy ánh lửa vô tình làm bừng sáng lên rõ mồn một cả mười hoa tay tròn trĩnh.

Nhà nội tôi nghèo, cơm ăn không đủ no nên bố nghỉ học sớm, theo bà nội đi đãi hến sông Cầm đem bán ở chợ Cột của huyện. Bàn tay của bố bởi thế nên to, thô, chai dày dù bố đã nghỉ đãi hến mấy chục năm nay.

Bữa cơm đầu tiên “thịnh soạn” khi có vợ, bố vào bếp thổi một niêu cơm trắng đầy có mùi hương của cháy tỏa lên giòn tan, xào một đĩa hến với hành tươi. Và nấu một nồi bự canh hến rau mùng tơi. Mẹ tôi kể lại, đã hai mươi sáu năm trôi qua, mẹ vẫn ấn tượng với món canh hến mùng tơi ấy. Nó ngọt, thơm và mát một cách đặc trưng, có khả năng gây nghiện. Từ lúc ấy, mẹ đã mê mẩn món canh hến mùng tơi. Giờ thì dù là bà nội, bố tôi hay mẹ tôi nấu canh thì chúng tôi cũng không phân biệt được hương vị nào là của ai nấu nữa. Và kinh nghiệm nấu canh đã truyền dần sang thế hệ chị em tôi.

Chúng tôi sẽ hái mùng tơi khi tới tầm nấu cơm chứ không hái sớm quá, tránh héo lá, ăn canh bớt mát. Hến đi đãi hoặc mua về không luộc ngay mà ngâm vào chậu nước vo gạo lạnh chừng 1 tiếng, nếu cây ớt có trái chín thì sẽ cắt lát vài miếng ớt cay thả vào. Hến sẽ nhả hết bã bẩn trong miệng rất nhanh. Sau đó lại rửa tiếp vài lần nước sạch nữa. Mỗi lần vò vỏ hến vào nhau kêu xạo xạo như chơi trò cục tác, nắm trong tay xoay xoay nắm sỏi. Lúc luộc hến, rắc chút muối trắng vào và lấy đũa cả dốc lực đảo nồi hến lên một lượt cho hến há miệng nhanh. Nước luộc ấy ngọt để nấu canh nhưng phải chắt hai lần lọc sạn. Đãi hến lấy nhân là công cuộc vất vả nhất với hai chị em tôi những ngày đầu, bởi không rành khuấy vỏ hến thế nào để nhân hến bung ra hết, nghiêng rá ra sao để nhân hến không trôi ra chậu nước. Phải mất cả tuần trời bố tôi kiên nhẫn dạy, chúng tôi mới thạo. Mùng tơi ngon nhất là hái nắm ngọn mơn mởn mới đâm ở giậu, rửa sạch rồi thái nhỏ li ti.

Cùng là những món dân dã quê nghèo nhưng nếu món riêu cá ăn ngon nhất khi nóng, nước rau muống luộc uống ngon nhất khi nguội thì canh hến mùng tơi ăn dẫu là nóng hay nguội vẫn thơm ngon tới xuýt xoa. Không chỉ đưa cơm mà chỉ uống riêng canh thôi cũng ngon tuyệt.

Thi thoảng, mỗi bữa cơm có canh hến, ký ức xưa ùa về, bà nội tôi lại ngồi chẹp miệng câu y chang thế này: “Bố chúng bay ngày xưa nức tiếng có đôi tay đẹp nhất làng Trạo Hà vì ngón búp măng, lại có mười hoa tay đều tăm tắp tròn xoe. Tụi cùng lứa không ai đọ bằng. Vừa khéo tay lại học giỏi. Chỉ tại bà nghèo mà bố mày nghỉ học”. Bố cười hề hề: “Con tự nghỉ chứ ai bắt con nghỉ đâu. Đãi hến nên con mới cưới được vợ, mới có đàn con xinh như này chứ!”. Bà yên lặng, kêu canh hôm nay hơi mặn.

Mỗi lần như vậy, tôi lại thấy vị giác của mình sai sai. Canh hến những hôm đó rất vừa miệng, như bao hôm khác thôi. Cũng không rõ tôi có bị ảo giác hay không sau khi nghe câu chuyện xúc động quá đỗi quen thuộc của bà và bố. Nhưng đã có vài lần tôi cảm thấy có giọt nước lăn từ khóe mắt bà, làm một vệt mờ dọc gò má nhăn nheo rồi rơi rất nhẹ và nhanh xuống bát cơm chan canh hến mùng tơi mà bà rưng rưng bưng trên tay.

                                                                                                                                     X. C

Bài viết được xuất bản trên trang web chính thức của

NXB Hội nhà văn vào ngày: 18/09/2019

Tin khác

COÓNG PHÙCOÓNG PHÙ
NGÔ NƯỚNG, KHOAI NƯỚNGNGÔ NƯỚNG, KHOAI NƯỚNG
NẾP CÁI HOA VÀNGNẾP CÁI HOA VÀNG

Tin mới nhất

Sữa và mật
Sữa và mật

Sữa và mật

Sách mới

Sữa và mật

viết bởi: Nhà xuất bản

Sữa và mật
BATTLE ROYALE – Trò chơi sinh tử

viết bởi: Nhà xuất bản

BATTLE ROYALE – Trò chơi sinh tử
Viết và đọc chuyên đề mùa thu 2019

viết bởi: Nguyễn Quang Thiều

Viết và đọc chuyên đề mùa thu 2019